Prathamo Padeshahप्रथमोपदेशःPrathamo-PadeśaḥErstes Kapitel Kombiniert|Devanagari|Lautschrift|Vereinfacht|Übersetzung|Erläuterung श्रीआदिनाथाय नमोऽस्तु तस्मै येनोपदिष्टा हठयोगविद्या । विभ्राजते प्रोन्नतराजयोगम् आरोढुम् इच्छोर् अधिरोहिणीव ॥१॥ śrī-ādi-nāthāya namo'stu tasmai yeno-padiṣṭā haṭha-yoga-vidyā | vibhrājate pronnata-rāja-yogam āroḍhum icchor adhirohiṇi-iva ||1|| Verneigung vor dem verehrungswürdigen Shiva, von dem die Wissenschaft des Hatha-Yoga gelehrt wurde. | Es beleuchtet den überlegenen Zustand des Raja-Yoga, für den, der wie auf einer Treppe dorthin aufsteigen will. ||1|| प्रणम्य श्रीगुरुं नाथं स्वात्मारामेण योगिना । केवलं राजयोगाय हठविद्योपदिश्यते ॥२॥ praṇamya śrī-guruṁ nāthaṁ svātmārāmeṇa yoginā | kevalaṁ rāja-yogāya haṭha-vidy-opadiśyate ||2|| Nach der Verneigung vor dem geachteten Lehrer, wird von Yogi Svatmarama | die Wissenschaft des Hatha-Yoga unterrichtet, ausschließlich für den Zweck, den Zustand des Raja-Yoga zu erreichen. ||2|| भ्रान्त्या बहुमतध्वान्ते राजयोगम् अजानताम् । हठप्रदीपिकां धत्ते स्वात्मारामः कृपाकरः ॥३॥ bhrāntyā bahu-mata-dhvānte rāja-yogam ajānatām | haṭha-pradīpikāṁ dhatte svātmārāmaḥ kṛpa-ākaraḥ ||3|| An die, die den Zustand des Raja-Yoga nicht kennen, aufgrund von fehlerhafter Vorstellungen und vieler Wirren in der Dunkelheit, | gibt Svatmarama voller Mitgefühl die Leuchte des Hatha-Yoga weiter. ||3|| हठविद्यां हि मत्स्येन्द्रगोरक्षाद्या विजानते । स्वात्मारामोऽथवा योगी जानीते तत्प्रसादतः ॥४॥ haṭha-vidyāṁ hi matsyendra-gorakṣa-ādyā vijānate | svātmārāmo-'thavā yogī jānīte tat-prasādataḥ ||4|| Die Wissenschaft des Hatha-Yoga ist unzweifelhaft dem Matsyendra, Gorakshsa und anderen bekannt. | Durch deren Gunst kennt Yogi Svatmarama sie. ||4|| श्रीआदिनाथमत्स्येन्द्रशावरानन्दभैरवाः । चौरङ्गीमीनगोरक्षविरूपाक्षबिलेशयाः ॥५॥ śrī-ādinātha-matsyendra-śāvarānanda-bhairavāḥ | cauraṅgī-mīna-gorakṣa-virūpākṣa-bileśayāḥ ||5|| Shiva, Matsyendra, Shavarananda, Bhairava, Chaurangi, Mina, Goraksha, Virupaksha, Bileshaya; ||5|| मन्थानो भैरवो योगी सिद्धिर् बुद्धश् च कन्थडिः । कोरंटकः सुरानन्दः सिद्धपादश् च चर्पटिः ॥६॥ manthāno bhairavo yogī siddhir buddhaś ca kanthaḍiḥ | koraṁṭakaḥ surānandaḥ siddhapādaś ca carpaṭiḥ ||6|| Manthano, Bhairava, Yogi-Siddhi, Buddha und Kanthadi, | Korantaka, Surananda, Siddhapada und Charapti; ||6|| कानेरी पूज्यपादश् च नित्यनाथो निरञ्जनः । कपाली बिन्दुनाथश् च काकचण्डीश्वराह्वयः ॥७॥ kānerī pūjyapādaś ca nitya-nātho nirañjanaḥ | kapālī bindunāthaś ca kākacaṇḍīśvara-āhvayaḥ ||7|| Kaneri, Pujyapada und Nityanatha, Niranjana | Kapaali, Bindunatha und der als Kakachandishvara bekannt ist; ||7|| अल्लामः प्रभुदेवश् च घोडा चोली च टिंटिणिः । भानुकी नारदेवश् च खण्डः कापालिकस् तथा ॥८॥ allāmaḥ prabhudevaś ca ghoḍā colī ca ṭiṁṭiṇiḥ | bhānukī nāradevaś ca khaṇḍaḥ kāpālikas tathā ||8|| Allama, Prabhudeva und Ghoda, Choli und Tintini, | Bhanuki, Naradeva und Khanda, Kapalika sind diese. ||8|| इत्य् आदयो महासिद्धा हठयोगप्रभावतः । खण्डयित्वा कालदण्डं ब्रह्माण्डे विचरन्ति ते ॥९॥ ity ādayo mahā-siddhā haṭha-yoga-prabhāvataḥ | khaṇḍayitvā kāla-daṇḍaṁ brahmāṇḍe vicaranti te ||9|| Diese und weitere großartige Meister, die durch das Hatha-Yoga gekommen sind, | sie überwanden die Zeit und bestehen ewig fort. ||9|| अशेषतापतप्तानां समाश्रयमठो हठः । अशेषयोगयुक्तानाम् आधारकमठो हठः ॥१०॥ aśeṣa-tāpa-taptānāṁ samāśraya-maṭho haṭhaḥ | aśeṣa-yoga-yuktānām ādhāra-kamaṭho haṭhaḥ ||10|| Für die, die durch Leiden geplagt werden, ist das Hatha-Yoga die Herberge, die Zuflucht gibt. | Für die, die im Zustand des Yoga verweilen, ist Hatha-Yoga die unterstützende Schildkröte. ||10|| हठविद्या परं गोप्या योगिना सिद्धिम् इच्छता । भवेद् वीर्यवती गुप्ता निर्वीर्या तु प्रकाशिता ॥११॥ haṭha-vidyā paraṁ gopyā yoginā siddhim icchatā | bhaved vīryavatī guptā nirvīryā tu prakāśitā ||11|| Die Wissenschaft des Hatha-Yoga ist streng geheim zu halten von dem Yogi, der nach Erleuchtung strebt. | Sie ist kraftvoll im Verborgenen, bedeutungslos, [wenn sie] zur Schau gestellt [wird]. ||11|| सुराज्ये धार्मिके देशे सुभिक्षे निरुपद्रवे । धनुः प्रमाणपर्यन्तं शिलाग्निजलवर्जिते । एकान्ते मठिकामध्ये स्थातव्यं हठयोगिना ॥१२॥ surājye dhārmike deśe subhikṣe nirupadrave | dhanuḥ pramāṇa-paryantaṁ śilāgni-jala-varjite | ekānte maṭhikā-madhye sthātavyaṁ haṭha-yoginā ||12|| Der Hatha-Yogi soll in einer Einsiedelei wohnen, | diese soll 2 Meter lang sein und entfernt von Felsen, Wasser oder Feuer, | sie soll sich in einem tugendhaften Königreich befinden, in einer gefahrlosen Gegend, wo es viele Almosen gibt. ||12|| अल्पद्वारम् अरन्ध्रगर्तविवरं नात्युच्चनीचायतं सम्यग्गोमयसान्द्रलिप्तम् अमलं निःशेसजन्तूज्झितम् । बाह्ये मण्डपवेदिकूपरुचिरं प्राकारसंवेष्टितं प्रोक्तं योगमठस्य लक्षणम् इदं सिद्धैर् हठाभ्यासिभिः ॥१३॥ alpa-dvāram arandhra-garta-vivaraṁ na-aty-ucca-nīcāyataṁ samyag-gomaya-sāndra-liptam amalaṁ niḥśesa-jantūjjhitam | bāhye maṇḍapa-vedi-kūpa-ruciraṁ prākāra-saṁve-ṣṭitaṁ proktaṁ yoga-maṭhasya lakṣaṇam idaṁ siddhair haṭhābhyāsibhiḥ ||13|| Mit einer kleinen Tür, ohne Fenster, Löcher oder Spalten, nicht zu hoch oder niedrig, vollständig mit einer dicken, intakten Schicht von Kuh-Dung beschmiert, komplett frei von Getier. | Auch äußerlich ist die kleine Hütte ordentlich mit Umzäunung, Altar, von einer freien Fläche umgeben. Genau so wurde die Yoga-Klause sogar von den Meistern für den Hatha-Yogi beschrieben. ||13|| एवं विधे मठे स्थित्वा सर्वचिन्ताविवर्जितः । गुरूपदिष्टमार्गेण योगम् एव समभ्यसेत् ॥१४॥ evaṁ vidhe maṭhe sthitvā sarva-cintā-vivarjitaḥ | guru-upadiṣṭa-mārgeṇa yogam eva sam-abhyaset ||14|| Wahrlich in eben dieser Klause, frei von Sorgen, | soll Yoga wahrlich genau so geübt werden, wie es vom Lehrer unterrichtet wurde. ||14|| अत्याहारः प्रयासश् च प्रजल्पो नियमाग्रहः । जनसङ्गश् च लौल्यं च षड्भिर् योगो विनश्यति ॥१५॥ atyāhāraḥ prayāsaś ca prajalpo niyamā-grahaḥ | jana-saṅgaś ca laulyaṁ ca ṣaḍbhir yogo vinaśyati ||15|| Überessen, Überanstrengung, Schwätzen und Regelhörigkeit; | oberflächliche Geselligkeit und Unbeständigkeit, durch diese sechs [Untugenden] geht das Yoga verloren. ||15|| उत्साहात् साहसाद् धैर्यात् तत्त्वज्ञानाश् च निश्चयात् । जनसङ्गपरित्यागात् षड्भिर् योगः प्रसिद्ध्यति ॥१६॥ utsāhāt sāhasād dhairyāt tattva-jñānāś ca niścayāt | jana-saṅga-parityāgāt ṣaḍbhir yogaḥ prasiddhyati ||16|| Ernsthaftigkeit, Furchtlosigkeit, Beharrlichkeit, Wahrhaftigkeit, Wissen und Vertrauen; | Beenden von oberflächlicher Geselligkeit, durch diese sechs (Tugenden) wird das Yoga erreicht. ||16|| अथ यमनियमाः अहिंसा सत्यमस्तेयं ब्रह्मचर्यं क्षमा धृतिः । दयार्जवं मिताहारः शौचं चैव यमा दश ॥१७॥ atha yama-niyamāḥ ahiṁsā satyam-asteyaṁ brahmacaryaṁ kṣamā dhṛtiḥ | dayā-ārjavaṁ mitāhāraḥ śaucaṁ ca-iva yamā daśa ||17|| Nun Yama und Niyama: Gewaltlosigkeit, Wahrhaftigkeit, Nicht-Stehlen, Handeln im Bewusstsein eines höheren Ideals, Vergeben, Toleranz | Empathie, Ehrlichkeit, Bescheidenheit und Hygiene sind wahrlich Yama. ||17|| तपः सन्तोष आस्तिक्यं दानम् ईश्वरपूजनम् । सिद्धान्तवाक्यश्रवणं ह्रीमती च तपो हुतम् । नियमा दश सम्प्रोक्ता योगशास्त्रविशारदैः ॥१८॥ tapaḥ santoṣa āstikyaṁ dānam īśvara-pūjanam | siddhānta-vākya-śravaṇaṁ hrīmatī ca tapo hutam | niyamā daśa samproktā yoga-śāstra-viśāradaiḥ ||18|| Selbstdisziplin, Zufriedenheit, Glaube, Mildtätigkeit, Respekt | Quell-Studium, Mäßigung, Besonnenheit, Lernen von Texten und Opferbereitschaft, | sind die 10 Niyamas, anerkannt von den Yoga-Schrift-Gelehrten. ||18|| अथ आसनम् हठस्य प्रथमाङ्गत्वाद् आसनं पूर्वम् उच्यते । कुर्यात् तद् आसनं स्थैर्यम् आरोग्यं चाङ्गलाघवम् ॥१९॥ atha āsanam haṭhasya prathama-aṅgatvād āsanaṁ pūrvam ucyate | kuryāt tad āsanaṁ sthairyam ārogyaṁ cāṅga-lāghavam ||19|| Nun Asana: Asana wird zuerst erklärt, da es die erste Stufe des Hatha-Yoga ist. | Diese Asana-Praxis soll geübt werden, da sie Kraft, Gesundheit und Leichtigkeit im Körper verleiht. ||19|| वशिष्ठाद्यैश् च मुनिभिर् मत्स्येन्द्राद्यैश् च योगिभिः । अङ्गीकृतान्य् आसनानि कथ्यन्ते कानिचिन् मया ॥२०॥ vaśiṣṭha-ādyaiś ca munibhir matsyendra-ādyaiś ca yogibhiḥ | aṅgīkṛtāny āsanāni kathyante kānicin mayā ||20|| Ich werde eine Auswahl von Asanas beschreiben, die für gut befunden wurden | von Vashishtha und weiteren Heiligen sowie Matsyendra und weiteren Yogis. ||20|| जानूर्वोर् अन्तरे सम्यक् कृत्वा पादतले उभे । ऋजुकायः समासीनः स्वस्तिकं तत् प्रचक्षते ॥२१॥ jānu-ūrvor antare samyak kṛtvā pāda-tale ubhe | ṛju-kāyaḥ samāsīnaḥ svastikaṁ tat pracakṣate ||21|| An die Innenseite der Knie und Oberschenkel beide Fußsohlen richtig platziert, | mit geradem Körper sitzend, dieses wird Svastikasana genannt. ||21|| सव्ये दक्षिणगुल्फं तु पृष्ठपार्श्वे नियोजयेत् । दक्षिणेऽपि तथा सव्यं गोमुखं गोमुखाकृतिः ॥२२॥ savye dakṣiṇa-gulphaṁ tu pṛṣṭha-pārśve niyojayet | dakṣiṇe'pi tathā savyaṁ gomukhaṁ gomukhākṛtiḥ ||22|| Der rechte Knöchel soll an die Seite des linken Gesäßes platziert werden. | Anschließend bei dem rechten [Gesäß] analog dazu der linke [Knöchel]. Das wird Gomukhasana genannt, weil es aussieht wie ein Kuhkopf. ||22|| एकं पादं तथैकस्मिन् विन्यसेद् उरुणि स्थिरम् । इतरस्मिंस् तथा चोरुं वीरासनम् इतीरितम् ॥२३॥ ekaṁ pādaṁ tathaikasmin vinyased uruṇi sthiram | itarasmiṁs tathā co-ruṁ vīrāsanam itīritam ||23|| Nun soll ein Fuß fest bei einem Oberschenkel platziert werden. | Bei dem anderen Oberschenkel auf die gleiche Weise [der andere Fuß]. Dieses wird Virasana genannt. ||23|| गुदं निरुध्य गुल्फाभ्यां व्युत्क्रमेण समाहितः । कूर्मासनं भवेद् एतद् इति योगविदो विदुः ॥२४॥ gudaṁ nirudhya gulphābhyāṁ vyutkrameṇa samāhitaḥ | kūrma-āsanaṁ bhaved etad iti yoga-vido viduḥ ||24|| Den Anus mit dem Knöchel gegeneinander drücken und dabei Achtsamkeit im ganzen Körper halten. | Die Yoga-Kenner berichten, dies ist Kurmasana. ||24|| पद्मासनं तु संस्थाप्य जानूर्वोर् अन्तरे करौ । निवेश्य भूमौ संस्थाप्य व्योमस्थं कुक्कुटासनम् ॥२५॥ padmāsanaṁ tu saṁsthāpya jānūrvor antare karau | niveśya bhūmau saṁsthāpya vyomasthaṁ kukkuṭa-āsanam ||25|| Nachdem Padmasana eingenommen ist, werden beide Hände zwischen Knie und Oberschenkel | durchgeschoben, auf dem Untergrund verwurzelt [und der Körper] in der Luft balanciert, das ist Kukkutasana . ||25|| कुक्कुटासनबन्धस्थो दोर्भ्यां सम्बद्य कन्धराम् । भवेद् कूर्मवद् उत्तान एतद् उत्तानकूर्मकम् ॥२६॥ kukkuṭāsana-bandha-stho dorbhyāṁ sambadya kandharām | bhaved kūrmavad uttāna etad uttāna-kūrmakam ||26|| In Kukkutasana gefaltet, den Nacken mit den Unterarmen fassen, | und verweilen, wie eine auf dem Rücken liegende Schildröte, dieses ist Uttaana-Kurmasana. ||26|| पादाङ्गुष्ठौ तु पाणिभ्यां गृहीत्वा श्रवणावधि । धनुर् आकर्षणं कुर्याद् धनुरासनम् उच्यते ॥२७॥ pādāṅguṣṭhau tu pāṇibhyāṁ gṛhītvā śravaṇāvadhi | dhanur ākarṣaṇaṁ kuryād dhanur-āsanam ucyate ||27|| Die großen Zehen mit den Händen hoch zu den Ohren ziehen, | [dabei] die Biegung eines Bogens ausführen, [das] wird Dhanurasana genannt. ||27|| वामोरुमूलार्पितदक्षपादं जानोर् बहिर् वेष्टितवामपादम् । प्रगृह्य तिष्ठेत् परिवर्तिताङ्गः श्रीमत्य्सनाथोदितम् आसनं स्यात् ॥२८॥ vām-oru-mūla-arpita-dakṣa-pādaṁ jānor bahir veṣṭita-vāma-pādam | pragṛhya tiṣṭhet parivartita-aṅgaḥ śrī-matysa-nāth-oditam āsanaṁ syāt ||28|| Den rechten Fuß an den Ursprung des linken Oberschenkels platzieren; den linken Fuß neben die Außenseite des Knies stellen; | In der Position verharrt [der Yogi] mit gedrehtem Körper. Das ist die Position, die von Matsyendra beschrieben wird. ||28|| मत्स्येन्द्रपीठं जठरप्रदीप्तिं प्रचण्डरुग् मण्डलखण्डनास्त्रम् । अभ्यासतः कुण्डलिनीप्रबोधं चन्द्रस्थिरत्वं च ददाति पुंसाम् ॥२९॥ matsyendra-pīṭhaṁ jaṭhara-pradīptiṁ pracaṇḍa-rug maṇḍala-khaṇḍana-astram | abhyāsataḥ kuṇḍalinī-prabodhaṁ candra-sthiratvaṁ ca dadāti puṁsām ||29|| Die Haltung von Matsyendra reguliert das_Verdauungsfeuer und beseitigt viele schreckliche Krankheiten wie eine Waffe. | Durch diese Praxis wird die Kundalini geweckt, der Mond stabilisiert und sie ist für [alle] Menschen sehr empfehlenswert. ||29|| प्रसार्य पादौ भुवि दण्डरूपौ दोर्भ्यां पदाग्रद्वितयं गृहीत्वा । जानूपरिन्यस्तललाटदेशो वसेद् इदं पश्चिमतानम् आहुः ॥३०॥ prasārya pādau bhuvi daṇḍa-rūpau dorbhyāṁ pada-agra-dvitayaṁ gṛhītvā | jānu-upari-nyasta-lalāṭa-deśo vased idaṁ paścimatānam āhuḥ ||30|| Die Beine [sind] gestreckt auf dem Boden wie ein Stock, die Unterarme halten [dabei] die beiden Fußspitzen. | Die Stirn ist auf den Knien platziert In dieser Position verweilt [der Yogi]. [Sie] wird Pashchimatanasana genannt. ||30|| इति पश्चिमतानम् आसनाग्र्यं पवनं पश्चिमवाहिनं करोति । उदयं जठरानलस्य कुर्याद् उदरे कार्श्यम् अरोगतां च पुंसाम् ॥३१॥ iti paścimatānam āsana-āgryaṁ pavanaṁ paścima-vāhinaṁ karoti | udayaṁ jaṭharānalasya kuryād udare kārśyam arogatāṁ ca puṁsām ||31|| Dieses Pashchimatanasana, ist die ursprünglichste unter den Asanas, sie bringt die Energie im Rücken zum fließen, | sie bewirkt ein intensives Verdauungsfeuer, macht den Bauch flach und befreit den Menschen von Krankheiten. ||31|| धरामवष्टभ्य करद्वयेन तत्कूर्परस्थापितनाभिपार्श्वः । उच्चासनो दण्डवद् उत्थितः खे मायूरम् एतत् प्रवदन्ति पीठम् ॥३२॥ dharām-avaṣṭabhya kara-dvayena tat-kūrpara-sthāpita-nābhi-pārśvaḥ | uccāsano daṇḍa-vad utthitaḥ khe māyūram etat pravadanti pīṭham ||32|| Auf dem Boden mit beiden Händen stehend [dabei sind] die Ellenbogen an den Seiten des Nabels platziert. | [Der Körper soll] angehoben wie ein Stab in der Luft verweilen. Diese Position wird Mayurasana genannt. ||32|| हरति सकलरोगान् आशु गुल्मोदरादीन् अभिभवति च दोषान् आसनं श्रीमयूरम् । बहु कदशनभुक्तं भस्म कुर्याद् अशेषं जनयति जठराग्निं जारयेत् कालकूटम् ॥३३॥ harati sakala-rogān āśu gulm-odara-adīn abhibhavati ca doṣān āsanaṁ śrī-mayūram | bahu kadaśana-bhuktaṁ bhasma kuryād aśeṣaṁ janayati jaṭharāgniṁ jārayet kāla-kūṭam ||33|| Mayurasana beseitigt schnell alle Krankheiten der Milz, des Bauches und weitere, und sie ist siegreich bei Dysbalance der Doshas. | Insbesondere verbrennt sie alle übermäßig verzehrte Nahrung zu Asche. Sie erzeugt ein Verdauungsfeuer, das sogar das schreckliche Gift Kala-kuta zu verdauen vermag. ||33|| उत्तानं शबवद् भूमौ शयनं तच्छवासनम् । शवासनं श्रान्तिहरं चित्तविश्रान्तिकारकम् ॥३४॥ uttānaṁ śabavad bhūmau śayanaṁ tac-chavāsanam | śava-āsanaṁ śrānti-haraṁ citta-viśrānti-kārakam ||34|| Ausgestreckt wie eine Leiche auf dem Boden ruhen, dieses ist Shavasana. | Shavasana vertreibt die Müdigkeit und bringt Entspannung in den Geist und Körper. ||34|| चतुरशीत्य् आसनानि शिवेन कथितानि च । तेभ्यश् चतुष्कम् आदाय सारभूतं ब्रवीम्य् अहम् ॥३५॥ caturaśīty āsanāni śivena kathitāni ca | tebhyaś catuṣkam ādāya sāra-bhūtaṁ bravīmy aham ||35|| Und 84 Asanas sind von Shiva beschrieben worden, | von diesen sind vier als Essenz extrahiert worden. [Diese] beschreibe ich. ||35|| सिद्धं पद्मं तथा सिंहं भद्रं वेति चतुष्टयम् । श्रेष्ठं तत्रापि च सुखे तिष्ठेत् सिद्धासने सदा ॥३६॥ siddhaṁ padmaṁ tathā siṁhaṁ bhadraṁ v-eti catuṣ.-tayam | śreṣṭhaṁ tatrāpi ca sukhe tiṣṭhet siddhāsane sadā ||36|| Siddhasana, Padmasana, Simhaasana und Bharasana - also diese vier. | Von diesen ist Siddhasana sogar noch die beste und bequem zum fortwährenden Verweilen. ||36|| अथ सिद्धासनम् योनिस्थानकम् अङ्घ्रिमूलघटितं कृत्वा दृढं विन्यसेत् मेण्ढ्रे पादम् अथैकम् एव हृदये कृत्वा हनुं सुस्थिरम् । स्थाणुः संयमितेन्द्रियोऽचलदृशा पश्येद् भ्रुवोर् अन्तरं ह्य् एतन् मोक्षकपाटभेदजनकं सिद्धासनं प्रोच्यते ॥३७॥ atha siddhāsanam- yoni-sthānakam aṅghri-mūla-ghaṭitaṁ kṛtvā dṛḍhaṁ vinyaset meṇḍhre pādam atha-ikam eva hṛdaye kṛtvā hanuṁ susthiram | sthāṇuḥ saṁyamitendriyo'cala-dṛśā paśyed bhruvor antaraṁ hy etan mokṣa-kapāṭa-bheda-janakaṁ siddhāsanaṁ procyate ||37|| Nun wird Siddhasana erklärt: Die Ferse wird direkt an den Beckenboden gelegt; der andere Fuß wird fest oberhalb des Genitals platziert. Nun wird das einzige Kinn fest auf das Herz gedrückt. | Hier verweilend mit zurückgezogenen Sinnen, richtet [der Yogi] den Blick unbeweglich zwischen die Augenbrauen. Die Position ist als Siddhasana bekannt, da sie die Pforte zur Erlösung aufbricht. ||37|| मेण्ढ्राद् उपरि विन्यस्य सव्यं गुल्फं तथोउपरि । गुल्फान्तरं च निक्षिप्य सिद्धासनम् इदं भवेत् ॥३८॥ meṇḍhrād upari vinyasya savyaṁ gulphaṁ tath-oupari | gulpha-antaraṁ ca nikṣipya siddhāsanam idaṁ bhavet ||38|| Den linken Knöchel oberhalb des Genitals platzieren und den anderen Knöchel gleichermaßen oberhalb [des Genitals] ablegen. Auch dies wird [als Variation] Siddhasana genannt. ||38|| एतत् सिद्धासनं प्राहुर् अन्ये वज्रासनं विदुः । मुक्तासनं वदन्त्य् एके प्राहुर् गुप्तासनं परे ॥३९॥ etat siddhāsanaṁ prāhur anye vajrāsanaṁ viduḥ | muktāsanaṁ vadanty eke prāhur guptāsanaṁ pare ||39|| Diese [von mir als die] Position der Erleuchteten (Siddhasana) genannte, ist bei anderen als Diamanten-Stellung (Vajrasana) bekannt. | Einige nennen sie Befreite-Wesen-Position (Muktaasana), wieder andere kennen sie als die geheime Position (Guptaasana). ||37|| यमेष्व् इव मिताहारम् अहिंसा नियमेष्व् इव । मुख्यं सर्वासनेष्व् एकं सिद्धाः सिद्धासनं विदुः ॥४०॥ yameṣv iva mitāhāram ahiṁsā niyameṣv iva | mukhyaṁ sarva-āsaneṣv ekaṁ siddhāḥ siddhāsanaṁ viduḥ ||40|| Wie maßvolle Ernährung unter den Yamas und Gewaltlosigkeit unter den Niyamas am wichtigsten ist, | so ist unter den Asanas Siddhaasana, von den erleuchteten Wesen, als die Erste bekannt. ||40|| चतुरशीतिपीठेषु सिद्धम् एव सदाभ्यसेत् । द्वासप्ततिसहस्राणां नाडीनां मलशोधनम् ॥४१॥ caturaśīti-pīṭheṣu siddham eva sadābhyaset | dvāsaptati-sahasrāṇāṁ nāḍīnāṁ mala-śodhanam ||41|| Von den 84 Positionen soll Siddhasana wahrlich immer geübt werden. Sie reinigt die 72 Tausend Energiekanäle (Nadi) von Verunreinigungen. ||41|| आत्मध्यायी मिताहारी यावद् द्वादशवत्सरम् । सदा सिद्धासनाभ्यासाद् योगी निष्पत्तिम् आप्नुयात् ॥४२॥ ātma-dhyāyī mitāhārī yāvad dvādaśa-vatsaram | sadā siddhāsanābhyāsād yogī niṣpattim āpnuyāt ||42|| Über seine wahre Natur zu meditieren, über 12 Jahre ununterbrochen eine maßvolle Ernährung befolgen und Siddhasana praktizieren, so erreicht der Yogi die Selbstverwirklichung. ||40|| किम् अन्यैर् बहुभिः पीठैः सिद्धे सिद्धासने सति । प्राणानिले सावधाने बद्धे केवलकुम्भके । उत्पद्यते निरायासात् स्वयम् एवोन्मनी कला ॥४३॥ kim anyair bahubhiḥ pīṭhaiḥ siddhe siddhāsane sati | prāṇa-anile sāvadhāne baddhe kevala-kumbhake | utpadyate nirāyāsāt svayam ev-onmanī kalā ||43|| Wozu viele andere Positionen, wenn Siddhasana einmal perfektioniert ist? Der Fluss des Prana ist mit Kevala-Kumbhaka gelenkt und kontrolliert. | Wahrlich der Zustand von Unmani steigt sofort ohne Anstrengung spontan und von alleine auf. ||43|| तथैकास्मिन्न् एव दृढे सिद्धे सिद्धासने सति । बन्धत्रयम् अनायासात् स्वयम् एवोपजायते ॥४४॥ tatha-ikāsminn eva dṛḍhe siddhe siddhāsane sati | bandha-trayam anāyāsāt svayam evopajāyate ||44|| Wenn dieses eine Siddhasana perfektioniert und bequem wird, | [dann] entstehen wahrlich die drei Bandhas ohne Mühe aus sich heraus. ||44|| नासनं सिद्धसदृशं न कुम्भः केवलोपमः । न खेचरीसमा मुद्रा न नादसदृशो लयः ॥४५॥ na-āsanaṁ siddha-sadṛśaṁ na kumbhaḥ kevalopamaḥ | na khecarī-samā mudrā na nāda-sadṛśo layaḥ ||45|| Es gibt keine Position (Asana) vergleichbar mit Siddhasana, keine Atemtechnik (Kumbhaka) vergleichbar mit Kevala-Kumbhaka, | kein Mudra vergleichbar mit Khecari-Mudra, keinen Klang (Nada) vergleichbar mit der Stille (Laya). ||45|| अथ पद्मासनम् वामोरूपरि दक्षिणं च चरणं संस्थाप्य वामं तथा दक्षोरूपरि पश्चिमेन विधिना धृत्वा कराभ्यां दृढम् । अङ्गुष्ठौ हृदये निधाय चिबुकं नासाग्रम् आलोकयेत् एतद् व्याधिविनाशकारि यमिनां पद्मासनं प्रोच्यते ॥४६॥ atha padmāsanam- vām-oru-upari dakṣiṇaṁ ca caraṇaṁ saṁsthāpya vāmaṁ tathā dakṣ-oru-upari paścimena vidhinā dhṛtvā karābhyāṁ dṛḍham | aṅguṣṭhau hṛdaye nidhāya cibukaṁ nāsāgram ālokayet etad vyādhi-vināśa-kāri yamināṁ padmāsanaṁ procyate ||46|| Nun wird die Lotus-Position (Padmasana) erklärt: Der rechte Fuß wird auf dem linken Oberschenkel platziert, analog der linke Fuß auf dem rechten Oberschenkel; Die Hände werden [nun] weit hinter dem Rücken überkreuzt, bis [sie] zu den großen Zehen [fassen]. Das Kinn wird auf dem Herzen platziert. Man soll [ferner] zur Nasenspitze blicken. Dies bewirkt die Auflösung aller Krankheiten und ist bei den Yogis bekannt. ||46|| उत्तानौ चरणौ कृत्वा ऊरुसंस्थौ प्रयत्नतः । ऊरुमध्ये तथोत्तानौ पाणी कृत्वा ततो दृशौ ॥४७॥ uttānau caraṇau kṛtvā ūru-saṁsthau prayatnataḥ | ūru-madhye tathottānau pāṇī kṛtvā tato dṛśau ||47|| Die Fußsohlen werden achtsam nach Oben zeigend auf die Oberschenkel gelegt, die Hände ebenso dazwischen nach Oben gerichtet. Dorthin wird der Blick gelenkt. ||47|| नासाग्रे विन्यसेद् राजदन्तमूले तु जिह्वया । उत्तम्भ्य चिबुकं वक्षस्य् उत्थाप्य् पवनं शनैः ॥४८॥ nāsāgre vinyased rājad-anta-mūle tu jihvayā | uttambhya cibukaṁ vakṣasy utthāpy pavanaṁ śanaiḥ ||48|| Den Blick auf die Nasenspitze gerichtet, dann die Zunge an die Wurzel der Schneidezähne nach Oben gerollt, das Kinn auf der Brust [gesenkt], [so] kann die Lebensenergie langsam nach Oben gezogen werden. ||46|| इदं पद्मासनं प्रोक्तं सर्वव्याधिविनाशनम् । दुर्लभं येन केनापि धीमता लभ्यते भुवि ॥४९॥ idaṁ padmāsanaṁ proktaṁ sarva-vyādhi-vināśanam | durlabhaṁ yena kenāpi dhīmatā labhyate bhuvi ||49|| Dies wird Padmasana genannt. [Diese Position] zerstört alle Krankheiten. Sie ist von den meisten Menschen und sogar den Weisen auf dieser Welt schwer zu bewerkstelligen. ||49|| कृत्वा सम्पुटितौ करौ दृढतरं बद्ध्वा तु पद्मासनं गाढं वक्षसि सन्निधाय चिबुकं ध्यायंश् च तच् चेतसि । वारं वारम् अपानम् ऊर्ध्वम् अनिलं प्रोत्सारयन् पूरितं न्यञ्चन् प्राणम् उपैति बोधम् अतुलं शक्तिप्रभावान् नरः ॥५०॥ kṛtvā sampuṭitau karau dṛḍhataraṁ baddhvā tu padmāsanaṁ gāḍhaṁ vakṣasi sannidhāya cibukaṁ dhyāyaṁś ca tac cetasi | vāraṁ vāram apānam ūrdhvam anilaṁ protsārayan pūritaṁ nyañcan prāṇam upaiti bodham atulaṁ śakti-prabhāvān naraḥ ||50|| Die Hände wie eine Schale ruhig formen, Padmasana einnehmen [und] das Kinn fest auf die Brust senken. [Nun] atmet [der Yogi] mit seiner Vorstellung immer wieder Apana (nach unten strömende Energie) nach Oben aus und Prana (nach oben strömende Energie) nach unten ein. So wird im Menschen die Basis für Weisheit und unvergleichbare Energie [geschaffen]. ||50|| पद्मासने स्थितो योगी नाडीद्वारेण पूरितम् । मारुतं धारयेद् यस् तु स मुक्तो नात्र संशयः ॥५१॥ padmāsane sthito yogī nāḍī-dvāreṇa pūritam | mārutaṁ dhārayed yas tu sa mukto nātra saṁśayaḥ ||51|| Der Yogi, der in Padmasana sitzend die Lebensenergie durch die Öffnung der Nadis einatmen und halten kann, der ist ist sicherlich ein befreites Wesen. Diesbezüglich besteht kein Zweifel. ||51|| अथ सिंहासनम् गुल्फौ च वृषणस्याधः सीवन्याः पार्श्वयोः क्षिपेत् । दक्षिणे सव्यगुल्फं तु दक्षगुल्फं तु सव्यके ॥५२॥ atha siṁhāsanam- gulphau ca vṛṣaṇasyādhaḥ sīvanyāḥ pārśvayoḥ kṣipet | dakṣiṇe savya-gulphaṁ tu dakṣa-gulphaṁ tu savyake ||52|| Nun die Löwen-Position (Simhasana): [Der Yogi] platziert die Knöchel unterhalb des Scrotums auf beiden Seiten des Beckenbodens, der linke Knöchel auf der rechten Seite, der rechte natürlich auf der linken Seite. ||52|| हस्तौ तु जान्वोः संस्थाप्य स्वाङ्गुलीः सम्प्रसार्य च । व्यात्तवक्त्रो निरीक्षेत नासाग्रं सुसमाहितः ॥५३॥ hastau tu jānvoḥ saṁsthāpya svāṅgulīḥ samprasārya ca | vyātta-vaktro nirīkṣeta nāsāgraṁ susamāhitaḥ ||53|| Die Hände werden auf den Knien platziert, die Finger weit gespreizt und der Mund geöffnet, es soll konzentriert auf die Nasenspitze geblickt werden. ||53|| सिंहासनं भवेद् एतत् पूजितं योगिपुङ्गवैः । बन्धत्रितयसन्धानं कुरुते चासनोत्तमम् ॥५४॥ siṁhāsanaṁ bhaved etat pūjitaṁ yogi-puṅgavaiḥ | bandha-tritaya-sandhānaṁ kurute cāsanottamam ||54|| Diese Position ist Simhasana. Sie wird von den besten Yogis verehrt. Sie bewirkt die Einheit der drei Bandhas und ist die Beste der Asanas. ||54|| अथ भद्रासनम् गुल्फौ च वृषणस्याधः सीवन्याः पार्श्वयोः क्षिप्ते । सव्यगुल्फं तथा सव्ये दक्षगुल्फं तु दक्षिणे ॥५५॥ atha bhadrāsanam- gulphau ca vṛṣaṇasyādhaḥ sīvanyāḥ pārśvayoḥ kṣipte | savya-gulphaṁ tathā savye dakṣa-gulphaṁ tu dakṣiṇe ||55|| Nun die Glücksverheißende Position (Bhadrasana): Die Knöchel werden unterhalb des Scrotums an beiden Seiten des Beckenbodens platziert. Der linke Knöchel auf die linke Seite, analog das rechte Knöchel auf die rechte Seite. ||55|| पार्श्वपादौ च पाणिभ्यां दृढं बद्ध्वा सुनिश्चलम् । भद्रासनं भवेद् एतत् सर्वव्याधिविनाशनम् । गोरक्षासनम् इत्य् आहुर् इदं वै सिद्धयोगिनः ॥५६॥ pārśva-pādau ca pāṇibhyāṁ dṛḍhaṁ baddhvā suniścalam | bhadrāsanaṁ bhaved etat sarva-vyādhi-vināśanam | gorakṣāsanam ity āhur idaṁ vai siddha-yoginaḥ ||56|| Die Seiten der Füße werden mit beiden Händen fest und unbeweglich gehalten. | Dieses ist Bhadrasana und es zerstört alle Krankheiten. | Die erleuchteten Yogis sagen, dass dies gewisslich die Position von Goraksha (Gorakshasana) ist. ||56|| एवम् आसनबन्धेषु योगीन्द्रो विगतश्रमः । अभ्यसेन् नाडिकाशुद्धिं मुद्रादिपवनीक्रियाम् ॥५७॥ evam āsana-bandheṣu yogīndro vigata-śramaḥ | abhyasen nāḍikā-śuddhiṁ mudrādi-pavanī-kriyām ||57|| Auf diese Weise sollen die Besten der Yogis ihre Müdigkeit durch [die Praxis von] Asana und Bandha besänftigen | und [dann] Mudra und Pranayama zur Reinigung der Nadis praktizieren. ||57|| आसनं कुम्भकं चित्रं मुद्राख्यं करणं तथा । अथ नादानुसन्धानम् अभ्यासानुक्रमो हठे ॥५८॥ āsanaṁ kumbhakaṁ citraṁ mudrākhyaṁ karaṇaṁ tathā | atha nāda-anusandhānam abhyāsa-anukramo haṭhe ||58|| Asana, Variationen von Kumbhaka [und] Übung von Mudra [heißen] diese Techniken. | Dann kommt Konzentration auf den Klang. Das [ist] die Abfolge der Praxis im Hatha-Yoga. ||58|| ब्रह्मचारी मिताहारी त्यागी योगपरायणः । अब्दाद् ऊर्ध्वं भवेत् सिद्धो नात्र कार्या विचारणा ॥५९॥ brahmacārī mitāhārī tyāgī yoga-parāyaṇaḥ | abdād ūrdhvaṁ bhavet siddho nātra kāryā vicāraṇā ||59|| Jemand der im Bewusstsein des Absoluten wandelt (Brahma-Chari), sich nach dem rechten Maß ernährt (Mitahari), zurückgezogen lebt (Tyagi) und sich dem Yoga ganz hingegeben hat, | der wird nach einem Jahr ein erleuchtetes Wesen (Siddhi). [Darüber gibt es] keinen Grund für Zweifel. ||59|| सुस्निग्धमधुराहारश् चतुर्थांशविवर्जितः । भुज्यते शिवसम्प्रीत्यै मिताहारः स उच्यते ॥६०॥ susnigdha-madhura-ahāraś caturtha-aṁśa-vivarjitaḥ | bhujyate śiva-samprītyai mitāhāraḥ sa ucyate ||60|| Bekömmliche, süße Nahrung, [bei der] ein viertel [des Magens] leer [bleibt], | [und die] achtsam verzehrt wird, das wird moderate Ernährung (Mitahara) genannt. ||60|| कट्वाम्लतीक्ष्णलवणोष्णहरीतशाक सौवीरतैलतिलसर्षपमद्यमत्स्यान् । आजादिमांसदधितक्रकुलत्थकोल पिण्याकहिङ्गुलशुनाद्यम् अपथ्यम् आहुः ॥६१॥ kaṭvāmla-tīkṣṇa-lavaṇoṣṇa-harīta-śāka- sauvīra-taila-tila-sarṣapa-madya-matsyān | ājādi-māṁsa-dadhi-takra-kulatthakola- piṇyāka-hiṅgu-laśunādyam apathyam āhuḥ ||61|| Bitteres, Saures, Beißendes, Salziges, Scharfes, grünes Gemüse, saurer Haferschleim, Sesam Öl, Sesam, Senf, Alkohol, Fisch, | Ziege, anderes Fleisch, saure oder mit Wasser vermischte Milch, Pferdebohne, Jujube-Frucht, Ölkuchen, Teufeldreck, Knoblauch und weiteres ist ungeeignete [Nahrung für einen Yogi], so sagt man. ||61|| भोजनम् अहितं विद्यात् पुनर् अस्योष्णीकृतं रूक्षम् । अतिलवणम् अम्लयुक्तं कदशनशाकोत्कं वर्ज्यम् ॥६२॥ bhojanam ahitaṁ vidyāt punar asy-oṣṇī-kṛtaṁ rūkṣam | atilavaṇam amla-yuktaṁ kadaśana-śākotkaṁ varjyam ||62|| [EinYogi] sollte danach trachten, unvorteilhafte Nahrung zu vermeiden. [Dazu gehört auch:] | Aufgewärmtes, Fett reduzierte Produkte, sehr Salziges, sehr Saures, Abgestandenes und auch zu viele Gemüse. ||62|| वह्निस्त्रीपथिसेवानाम् आदौ वर्जनम् आचरेत् ॥६३॥ vahni-strī-pathi-sevānām ādau varjanam ācaret ||63|| [Der Yogi] sollte sich im Fernhalten von Feuer, Frauen, Herumvagabundieren und ähnlichem üben. ||63|| तथा हि गोरक्षवचनम् वर्जयेद् दुर्जनप्रान्तं वह्निस्त्रीपथिसेवनम् । प्रातःस्नानोपवासादि कायक्लेशविधिं तथा ॥६४॥ tathā hi gorakṣa-vacanam- varjayed durjana-prāntaṁ vahni-strī-pathi-sevanam | prātaḥ-snānopavāsādi kāya-kleśa-vidhiṁ tathā ||64|| In den Worten von Goraksha [klingt] dieses: Vermeide schlechte Gesellschaft, Nähe zum Feuer, Frauen, Herumvagabundieren, | morgendliche Waschungen, Fastenkuren und ähnliches. Diese Aktivitäten [bringen] Krankheit in den Körper. ||64|| गोधूमशालियवषाष्टिकशोभनान्नं क्षीराज्यखण्डनवनीतसिद्धामधूनि । शुण्ठीपटोलकफलादिकपञ्चशाकं मुद्गादिदिव्यम् उदकं च यमीन्द्रपथ्यम् ॥६५॥ godhūma-śāli-yava-ṣāṣṭika-śobhanānnaṁ kṣīrājya-khaṇḍa-navanīta-siddhā-madhūni | śuṇṭhī-paṭola-kaphalādika-pañca-śākaṁ mudgādi-divyam udakaṁ ca yamīndra-pathyam ||65|| Weizen, Reis, Gerste und alles was innerhalb von 60 Tagen reift [ist] gute Nahrung. Milch, Ghee, kristalliner Zucker, Butter, harter Zucker, Honig, | getrockneter Ingwer, die Gurkenfrucht, [sowie] weitere fünf Gemüse, Mung-Bohnen, [sowie] weitere Hülsenfrüchte und Regenwasser, [diese ist Nahrung, die] für die Besten der Yogis angemessen [ist]. ||65|| पुष्टं सुमधुरं स्निग्धं गव्यं धातुप्रपोषणम् । मनोभिलषितं योग्यं योगी भोजनम् आचरेत् ॥६६॥ puṣṭaṁ sumadhuraṁ snigdhaṁ gavyaṁ dhātu-prapoṣaṇam | manobhilaṣitaṁ yogyaṁ yogī bhojanam ācaret ||66|| Nahrhafte, süße und milde Milchprodukte nähren den Körper | und sind angenehm für den Geist. Das ist geeignete Nahrung, die der Yogi nutzen sollte. ||66|| युवो वृद्धोऽतिवृद्धो वा व्याधितो दुर्बलो.पि वा । अभ्यासात् सिद्धिम् आप्नोति सर्वयोगेष्व् अतन्द्रितः ॥६७॥ yuvo vṛddho'tivṛddho vā vyādhito durbalo-.pi vā | abhyāsāt siddhim āpnoti sarva-yogeṣv atandritaḥ ||67|| Jung, erwachsen oder alt, krank oder sogar schwach, | durch Praxis ohne Ablenkungen kann [jeder Mensch] in allen Techniken des Yoga Perfektion erreichen. ||67|| क्रियायुक्तस्य सिद्धिः स्याद् अक्रियस्य कथं भवेत् । न शास्त्रपाठमात्रेण योगसिद्धिः प्रजायते ॥६८॥ kriyā-yuktasya siddhiḥ syād akriyasya kathaṁ bhavet | na śāstra-pāṭha-mātreṇa yoga-siddhiḥ prajāyate ||68|| Perfektion stellt sich mit Sicherheit ein, wenn jemand sich mit der Praxis beschäftigt. Wie könnte dies [auch] jemandem geschehen, wenn er nicht praktiziert? | Die Perfektion im Yoga [kommt] nicht durch bloßes Studieren der Schriften. ||68|| न वेषधारणं सिद्धेः कारणं न च तत्कथा । क्रियैव कारणं सिद्धेः सत्यम् एतन् न संशयः ॥६९॥ na veṣa-dhāraṇaṁ siddheḥ kāraṇaṁ na ca tat-kathā | kriyaiva kāraṇaṁ siddheḥ satyam etan na saṁśayaḥ ||69|| [Auch] das Tragen der [orangefarben] Kleidung [eines Yogis], noch das Sprechen [darüber], [reicht] nicht als Ursache [für den Erfolg]. | Die Praxis alleine ist die Ursache der Perfektion. [Über] diese Wahrheit [besteht] kein Zweifel. ||69|| पीठानि कुम्भकाश् चित्रा दिव्यानि करणानि च । सर्वाण्य् अपि हठाभ्यासे राजयोगफलावधि ॥७०॥ pīṭhāni kumbhakāś citrā divyāni karaṇāni ca | sarvāṇy api haṭhābhyāse rāja-yoga-phalāvadhi ||70|| [Die Praxis beruht auf] Körperhaltungen, verschiedenen Kumbhakas und weiteren erhabenen Werkzeugen. | In der Praxis des Hatha-Yoga führen all diese mit Sicherheit zur Frucht des Raja-Yoga. ||70|| इति हठप्रदीपिकायां प्रथमोपदेशः । iti haṭha-pradīpikāyāṁ prathamopadeśaḥ | Das war das erste Kapitel der Hatha-Yoga-Pradipika. |
